PAJOTTENLAND – TAALGRENS – Schoolvakanties lopen dit schooljaar opvallend sterk uiteen

Voor gezinnen in Pajottegem en de omliggende gemeenten wordt het tijdens het nieuwe schooljaar goed opletten bij het plannen van opvang, vakanties en familieactiviteiten. De streek ligt niet alleen vlak bij de taalgrens, maar ook op amper 25 kilometer van Brussel. Nederlandstalige en Franstalige scholen volgen in 2026-2027 kalenders die sterk van elkaar verschillen. Alleen de kerstvakantie valt volledig samen.

Dat Nederlandstalige en Franstalige leerlingen op verschillende momenten vakantie hebben, is geen eeuwenoud Belgisch gebruik. Tijdens de schooltijd van de oudere generaties liep de kalender in het hele land grotendeels gelijk. Hoewel onderwijs sinds 1989 een bevoegdheid van de gemeenschappen is, ontstond het huidige grote verschil pas in september 2022. Toen voerde de Federatie Wallonië-Brussel een nieuw ritme in met telkens ongeveer zeven weken les en twee weken vakantie. Vlaanderen behield de traditionele kalender.

In België wordt de schoolkalender niet per gewest, maar per taalgemeenschap vastgelegd. De scholen in Vlaanderen en de Nederlandstalige scholen in Brussel volgen de kalender van de Vlaamse Gemeenschap. Franstalige scholen in Wallonië en Brussel vallen onder de Federatie Wallonië-Brussel.

Dat onderscheid is in het Pajottenland en langs de taalgrens meer dan een administratief gegeven. Heel wat gezinnen wonen in Vlaanderen, maar hebben kinderen of kleinkinderen die in Edingen, Aat, Tubeke, Halle of Brussel schoollopen. Ook nieuw samengestelde gezinnen, grootouders, opvangdiensten, sportclubs en organisatoren van vakantiekampen krijgen met de verschillende kalenders te maken.

De uiteenlopende kalenders betekenen niet dat leerlingen in de ene taalgemeenschap beduidend meer vakantie krijgen dan in de andere. Beide onderwijsstelsels tellen ongeveer evenveel schooldagen. Het verschil zit vooral in de spreiding ervan: Franstalige leerlingen krijgen langere tussentijdse vakanties, maar beginnen vroeger aan het schooljaar en gaan ook enkele dagen langer door in juli.

Leerplicht en schoolkeuze

De voorgestelde kalenders gelden voor het kleuter-, lager en secundair onderwijs, maar niet voor hogescholen en universiteiten. Sinds het schooljaar 2020-2021 begint de leerplicht in België op 1 september van het kalenderjaar waarin een kind vijf wordt. Ze loopt in principe tot achttien jaar. Juridisch bestaat er geen schoolplicht, maar leerplicht. Onder bepaalde voorwaarden kan ook voor huisonderwijs worden gekozen.
In een grensstreek volgen kinderen uit dezelfde familie of woonomgeving niet noodzakelijk onderwijs binnen dezelfde taalgemeenschap. Sommigen gaan over de taalgrens of in Brussel naar school. Daardoor kunnen hun vakantieperiodes aanzienlijk verschillen.

Franstalige leerlingen beginnen vroeger

Het eerste verschil dient zich al bij de start van het schooljaar aan. In de Franstalige scholen begint het schooljaar op maandag 24 augustus 2026. Vlaamse en Nederlandstalige Brusselse leerlingen keren pas op dinsdag 1 september naar de klas terug. De Franstalige zomervakantie eindigt dus ruim een week vroeger.

Aan het einde van het schooljaar is het verschil kleiner. In Vlaanderen is woensdag 30 juni 2027 de laatste schooldag en begint de zomervakantie op 1 juli. In het Franstalig onderwijs lopen de lessen tot en met vrijdag 2 juli.

Herfstvakanties volgen elkaar op

De Franstalige herfstvakantie loopt van maandag 19 oktober tot en met zondag 1 november. Omdat maandag 2 november, Allerzielen, eveneens een vrije dag is, keren de leerlingen pas op dinsdag 3 november naar school terug.

Net op 2 november begint in Vlaanderen de herfstvakantie. Die duurt tot en met zondag 8 november. Gezinnen met kinderen in beide onderwijsstelsels krijgen zo te maken met vakantieperiodes die elkaar vrijwel onmiddellijk opvolgen, maar nauwelijks samenvallen.

De kerstvakantie vormt de grote uitzondering. Zowel in het Nederlandstalig als in het Franstalig onderwijs loopt ze van maandag 21 december 2026 tot en met zondag 3 januari 2027.

Geen gezamenlijke krokusvakantie

De Vlaamse krokusvakantie valt van 8 tot en met 14 februari 2027. In het Franstalig onderwijs begint de carnavals- of ontspanningsvakantie pas op 22 februari en duurt ze twee weken, tot en met 7 maart. Tussen beide vakantieperiodes zit dus een volledige schoolweek waarin alle leerlingen les hebben, maar een gezamenlijke krokusvakantie is er niet.

Bijna een maand verschil in het voorjaar

Het grootste verschil doet zich voor rond Pasen. Pasen valt in 2027 op zondag 28 maart. In Vlaanderen begint de paasvakantie onmiddellijk daarna, op paasmaandag 29 maart, en loopt ze tot en met 11 april.

Voor Franstalige leerlingen is paasmaandag wel een vrije dag, maar hun eigenlijke voorjaarsvakantie begint pas op maandag 26 april. Ze duurt tot en met zondag 9 mei. Tussen het begin van beide vakantieperiodes ligt daardoor precies vier weken.

Hemelvaartsdag op donderdag 6 mei valt in het Franstalig onderwijs midden in de voorjaarsvakantie. In Vlaanderen zijn zowel donderdag 6 als vrijdag 7 mei vrije dagen. Pinkstermaandag 17 mei is in beide onderwijssystemen een schoolvrije dag.

Praktische gevolgen in een grensstreek

De uiteenlopende kalender kan praktisch lastig zijn, maar biedt soms ook mogelijkheden. Vakantieverblijven en vliegtuigreizen kunnen buiten de drukste Vlaamse vakantieperiodes goedkoper zijn voor gezinnen die de Franstalige kalender volgen. Daartegenover staat dat gezamenlijke gezinsvakanties, kampen, sportactiviteiten en opvang moeilijker te organiseren zijn wanneer kinderen verschillende schoolstelsels volgen.

Vooral in Brussel kan het contrast bijzonder zichtbaar zijn. Kinderen die in dezelfde straat wonen, kunnen op verschillende dagen vakantie hebben naargelang zij naar een Nederlandstalige of Franstalige school gaan. Ook voor gezinnen in Pajottegem, Bever, Pepingen, Lennik en de nabijgelegen Waalse gemeenten loont het daarom de moeite om bij het plannen telkens na te gaan welke schoolkalender van toepassing is.

Dit nieuwsbericht delen: