Interprovinciale melkveeprijskamp blijft het landbouwkundige hart van de jaarmarkt
Wie aan de Jaarmarkt van Bogaarden denkt, ziet al snel tractoren, landbouwvoertuigen, Brabantse trekpaarden, honden en een gezellige dorpssfeer voor zich. Toch klopt het echte landbouwkundige hart van het evenement al meer dan veertig jaar in de keuringsring van de melkveeprijskamp. Daar draait het niet om spektakel, maar om fokkerij, vakmanschap en jarenlang geduld. Voor veel bezoekers lijkt zo’n prijskamp op het eerste gezicht een verkiezing van de mooiste koe. In werkelijkheid beoordelen deskundigen dieren die het resultaat zijn van jarenlange selectie, verzorging en fokwerk. Achter iedere kampioenskoe schuilt een verhaal van dagelijkse inzet en passie.
Reputatie ver buiten het Pajottenland
Dat de melkveeprijskamp een uitstekende naam geniet, blijkt uit de deelnemerslijst. Naast bedrijven uit Pajottegem, Pepingen en Herne zakten ook melkveehouders af uit onder meer Arendonk, Bassevelde, Harelbeke, Reninge, Tisselt, Melsele, Nijlen, Boezinge en andere Vlaamse gemeenten.
Die ruime belangstelling is geen toeval. De prijskamp groeide de voorbije jaren uit tot een interprovinciale afspraak voor fokkers die hun beste dieren willen laten beoordelen. De organisatie gebeurt in samenwerking met De Pajotse Melkers, een vereniging – met Glen De Kegel als voorzitter – die melkveehouders uit het Pajottenland en Zuid-Oost-Vlaanderen samenbrengt rond kennisuitwisseling, bedrijfsbezoeken en vakopleiding.
Onafhankelijke beoordeling
Ook de jurering onderstreept het professionele karakter van de wedstrijd. Zoals de traditie het wil, werd opnieuw een buitenlandse keurmeester uitgenodigd. Dit jaar nam de Fransman Luc Sassel de beoordeling voor zijn rekening. Door een buitenlandse specialist aan te stellen, vermijden de organisatoren elke schijn van regionale voorkeur of belangenvermenging. Zo krijgt elke deelnemer dezelfde objectieve beoordeling. Luc Sassel is niet zomaar een jurylid. In 2025 werd hij aangeduid voor het Concours Général Agricole tijdens het Salon International de l’Agriculture in Parijs. Dat is zowat het hoogste podium dat een Franse rundveejury kan bereiken.
De uier weegt zwaar door in de beoordeling
Wie voor het eerst een melkveeprijskamp bijwoont, verwacht misschien dat vooral de grootste of mooiste koe met de hoogste eer gaat lopen. Dat blijkt een misvatting. Langs de keuringsring gaf foktechnisch specialist Eric Lievens (Coöperatieve Rundvee Verbetering- CRV) toelichting bij de manier waarop de jury de dieren beoordeelt. Daarbij spelen de algemene lichaamsbouw, de beenstand, het melktype en de conditie van het dier een belangrijke rol.
Opvallend is echter dat vooral de kwaliteit van de uier bijzonder zwaar doorweegt in het eindresultaat. Een goed gevormde en stevig aangehechte uier is immers veel meer dan een schoonheidskenmerk. Ze bepaalt in belangrijke mate hoe gemakkelijk en hygiënisch een koe kan worden gemolken en of ze jarenlang probleemloos melk kan produceren. Ook de plaatsing en de lengte van de spenen worden nauwkeurig beoordeeld. “De beste prijskampkoe is daarom niet noodzakelijk de opvallendste of grootste koe, maar wel het dier dat gezondheid, functionaliteit en duurzaamheid het best weet te combineren”, lichtte Eric Lievens toe.
Ook de afstamming speelt vandaag een steeds grotere rol. De afkomst langs vaders- én moederszijde wordt zorgvuldig geregistreerd en opgevolgd. Dieren uit sterke bloedlijnen genieten extra belangstelling, omdat zij meer kans hebben om hun goede eigenschappen door te geven aan volgende generaties.
Opvallend veel jonge melkveehouders
Tijdens de keuring viel vooral de aanwezigheid van veel jonge landbouwers op. Langs de ring volgden zij aandachtig elke beoordeling van de jury. Dat toont dat melkveefokkerij niet alleen steunt op traditie, maar ook gedragen wordt door een nieuwe generatie die veel belang hecht aan kwaliteit, genetica en vakmanschap. Voor hen is een prijskamp veel meer dan een wedstrijd. De uitslagen vormen een erkenning van jarenlang werk en bieden tegelijk de kans om dieren en bloedlijnen met collega’s te vergelijken.
“Een kampioenskoe maak je niet in één week”
Een melkveehouder langs de ring verwoordde treffend hoeveel werk achter een deelname schuilgaat. “Veel mensen denken dat je gewoon met een mooie koe naar Bogaarden komt. Maar een prijskampdier vraagt maanden voorbereiding. Voeding, conditie, verzorging, het stappen aan het halster en de gewenning aan publiek worden elke dag geoefend. Meer jonge boeren hebben dieren die zeker zouden kunnen meedoen, maar ze vinden eenvoudigweg de tijd niet om zo’n intensieve voorbereiding op zich te nemen.” Die uitleg maakt meteen duidelijk waarom een kampioenstitel binnen de sector zoveel aanzien geniet.
Meer dan een wedstrijd
Hoewel tractorpulling, keuringen van Brabantse trekpaarden en tal van randactiviteiten jaarlijks duizenden bezoekers naar de Jaarmarkt van Bogaarden lokken, blijft de interprovinciale melkveeprijskamp het landbouwkundige uithangbord van het evenement. De keuringsring is niet alleen de plaats waar kampioenen worden bekroond, maar ook een etalage van het vakmanschap waarmee melkveehouders dagelijks bezig zijn. Wie de dieren aandachtig bekeek, zag niet alleen fraai gepresenteerde koeien, maar vooral het resultaat van maanden voorbereiding, jarenlange fokkerij en een doorgedreven zorg voor dier en bedrijf.
De organisatie van zo’n prijskamp is bovendien een stuk complexer geworden dan vroeger. Door de strenge maatregelen tegen IBR (Infectieuze Boviene Rhinotracheïtis), een besmettelijke virusziekte bij runderen, moeten alle deelnemende dieren aan strikte gezondheidsvoorwaarden voldoen. Ze worden vooraf veterinair gecontroleerd en bedrijven uit risicogebieden kunnen, indien nodig, van deelname worden uitgesloten. Die voorzorgsmaatregelen moeten de Vlaamse rundveestapel gezond houden en de verdere bestrijding van de ziekte ondersteunen.
Met bijzondere dank aan voorzitter Glen De Kegel en bestuurslid Katleen Cromphout van De Pajotse Melkers, die samen met verschillende melkveehouders, juryleden en leden van het Jaarmarktcomité de redactie ter plaatse van waardevolle achtergrondinformatie en deskundige toelichting voorzagen.
Fotobijschrift
De bijgevoegde foto’s tonen een selectie van de kampioenen en ereplaatsen tijdens de interprovinciale melkveeprijskamp. Roxy (nr. 79) van Zomerbloemhof uit Elverdinge, eigendom van Lahousse – Zomerbloemhof, groeide uit tot dé kampioene van deze editie. Ze overtuigde de jury met haar uitstekende exterieur en behaalde zowel de prijs voor de mooiste uier als de algemene kampioenstitel.
Meer details zijn eerstdaags te lezen op de Facebookpagina van de Pajotse Melkers
