Alvorens een gedetailleerde en onderbouwde beschrijving te geven van de twaalf entiteiten die vandaag samen Pajottegem vormen, schetst Michel Doomst in de eerste pagina’s van ‘Mijn dorp, mijn echte thuis‘ een warm en bevlogen pleidooi voor het dorp als fundament van menselijke verbondenheid. Het boek is daarbij veel meer dan een historische of toeristische beschrijving van twaalf dorpen: het is een oproep om de ziel van Pajottegem te herkennen, te bewaren en verder te versterken.
Wie en wat is Michel Doomst?
Michel Doomst is in het Pajottenland vooral bekend als de man die gedurende vele jaren het gezicht van Gooik mee heeft bepaald. Als burgemeester van Gooik verwierf hij een reputatie van een bijzonder nabij bestuurder, sterk geworteld in het lokale verenigingsleven, de dorpscultuur en de Pajotse identiteit. Voor zijn jarenlange inzet kreeg hij later ook de titel van officieel ereburgemeester van Gooik. Daarnaast was hij actief als Vlaams Parlementslid en federaal volksvertegenwoordiger.
Wat Michel Doomst echter bijzonder maakt, is dat hij politiek altijd heeft gecombineerd met een uitgesproken culturele en historische belangstelling voor zijn streek. Vanuit zijn opleiding Germaanse filologie groeide zijn interesse voor taal, dialect, volkscultuur en lokale geschiedenis. Daardoor werd hij niet alleen bestuurder, maar ook een belangrijke chroniqueur van het Pajotse dorpsleven.
Binnen de Heemkundige Kring van Gooik bouwde hij jarenlang mee aan publicaties en historische projecten rond Gooik en het bredere Pajottenland. Als redacteur en auteur werkte hij mee aan talloze bijdragen waarin geschiedenis niet droog of academisch wordt voorgesteld, maar steeds verbonden blijft met mensen, verhalen, gebruiken en landschappen. Die stijl herken je ook duidelijk in Mijn dorp, mijn echte thuis: historische feiten worden er voortdurend gekoppeld aan menselijke warmte, dorpsgevoel en gemeenschapsleven.
Zijn antecedenten binnen de heemkundige werking verklaren ook waarom hij zoveel aandacht heeft voor: dialect en streektaal, oude tradities en processies, lokale verenigingen, erfgoed en historische gebouwen én de sociale ziel van een dorp.
De 72-jarige auteur behoort daarmee tot een generatie lokale geschiedschrijvers die ervan overtuigd zijn dat heemkunde meer is dan het bewaren van oude documenten. Voor hem gaat heemkunde vooral over het bewaren van identiteit en verbondenheid. Zijn werk probeert inwoners opnieuw fier te maken op hun dorp en tegelijk duidelijk te maken dat schaalvergroting nooit mag leiden tot het verdwijnen van lokale eigenheid.
Precies daarom heeft zijn stem ook vandaag nog betekenis binnen het nieuwe Pajottegem. Als gewezen burgemeester kent hij de bestuurlijke realiteit van de fusiegemeenten, maar als heemkundige en redacteur begrijpt hij tegelijk hoe belangrijk de eigen ziel van elk dorp blijft. Die combinatie van bestuurder, verteller en streekkenner maakt Michel Doomst tot een bijzonder gezaghebbende stem binnen het Pajotse erfgoedleven.
De kracht van nabijheid
Michel vertrekt vanuit een herkenbare maatschappelijke evolutie. In een tijd van globalisering, schaalvergroting en toenemende anonimiteit groeit tegelijk het verlangen naar nabijheid, herkenbaarheid en menselijke warmte. Volgens hem ligt de echte kracht van een samenleving niet in grote structuren, maar precies in de directe leefomgeving: de straat, de buurt en het dorp waar mensen elkaar kennen en ontmoeten.
School, café en verenigingsleven
Bijzonder sterk is hoe hij omschrijft wat een dorp leefbaar houdt. Hij noemt drie essentiële pijlers van een hechte gemeenschap: de school, de staminee en de ‘sosjeteit’, het verenigingsleven. De dorpsschool vormt jonge mensen tot betrokken burgers, cafés blijven plaatsen waar mensen écht met elkaar spreken, en verenigingen zorgen voor samenhang, traditie en engagement. Iedereen uit Pajottegem zal hierin iets herkennen van het eigen dorp: de fanfare, de sportclub, de jeugdbeweging, het buurtfeest of het dorpscafé.
Verbondenheid begint in de buurt
Daarnaast onderstreept de auteur het belang van buurten en dagelijkse verbondenheid. Zelfs een eenvoudige begroeting op straat ziet hij als een teken van gemeenschapszin. Dorpen leven volgens hem door kleine initiatieven, door mensen die verantwoordelijkheid opnemen voor hun omgeving en door inwoners die elkaar blijven ontmoeten.
Taal, traditie en identiteit
Ook streektaal, tradities en erfgoed krijgen een prominente plaats. Dialecten, gebruiken en lokale verhalen geven kleur aan een gemeenschap en zorgen ervoor dat mensen zich werkelijk thuis voelen. Tegelijk waarschuwt hij voor het verlies van landelijke identiteit wanneer verstedelijking en schaalvergroting te dominant worden.
GE-LU-K als leidraad
De kern van zijn boodschap vat hij samen in het woord “GE-LU-K”: de GE van geschiedenis, de LU van lusten en mooie belevenissen, en de K van kansen voor de toekomst. Daarmee benadrukt hij dat een dorp niet alleen bestaat uit gebouwen en wegen, maar vooral uit herinneringen, tradities, menselijke relaties en gedeelde beleving.
Een aanrader voor elke Pajottegemnaar
Precies daarom is dit boek een aanrader voor iedere inwoner van het nieuwe Pajottegem. Samen met de Heemkundige Kring van Gooik geeft auteur Michel Doomst in 203 bladzijden die dorpseigenheid binnen het nieuwe Pajottegem een gezicht: wat maakt Gooik, Kester, Leerbeek, Oetingen, Strijland, Herne, Herfelingen, Kokejane, Sint-Pieters-Kapelle, Galmaarden, Tollembeek en Vollezele tot de unieke leefgemeenschap die ze nu zijn … en vooral: wat doen we om dat dorp nog dorpser en levenskrachtig te houden?
Michel slaagt erin om niet alleen het verleden van de streek tastbaar te maken, maar ook een inspirerende visie te geven op de toekomst van Pajottegem als warme, herkenbare en levendige dorpsgemeenschap.
Praktische informatie
‘Mijn dorp – Mijn echte thuis’ telt 203 bladzijden en verschijnt als paperbackuitgave van de Heemkundige Kring van Gooik.
Het boek is vooreerst te koop op de boekvoorstelling in Hof te Spieringen Langestraat 66, Vollezele/Pajottegem op zondag 7 juni om 10u30.
De prijs:
►27,50 euro voor niet-leden
►25 euro voor leden van de Heemkundige Kring van Gooik
Bestellen kan eveneens via de Heemkundige Kring van Gooik door overschrijving op rekeningnummer BE28 7341 2225 0220. Daarbij wordt 7,50 euro portkost aangerekend.
Later zal het boek ook op verschillende verkooppunten in Gooik, Lennik en Halle verkrijgbaar zijn.
