Erfgoedstuk moet opnieuw schitteren tijdens de Paardenprocessie van 31 mei 2026
Het historisch beeld van de Heilige Drievuldigheid, het centraal element van de jaarlijkse Paardenprocessie in Kester, is gerestaureerd. Tijdens een informatiemoment opgezet door het Gilde van het Paardenvolk in de kerk van Kester werd het gerestaureerd beeld door voorzitter Patrick Van Schepdael en secretaris Marc Van Hoegaerden aan de pers, de betrokken partners en sympathisanten voorgesteld. Daarbij onder meer vertegenwoordigers van het lokaal bestuur Pajottegem, de cultuurregio Pajottenland en Zennevallei Zender, de werkgroep van de processie, de kerkraad, de Heemkundige Kring, de scholengroep en uiteraard ook restaurateur Jan Springael, die het beeld behandelde.
De processie van Kester
In recente erfgoeddossiers wordt thans meestal de gecombineerde naam gebruikt: Paardenprocessie van Kester/Heilige Drievuldigheidsprocessie. Het gaat om een eeuwenoude traditie die diep verankerd is in het religieus en cultureel leven van Kester en de omliggende dorpen. De stoet, waarin het beeld van de Heilige Drievuldigheid centraal staat, trekt jaarlijks vele deelnemers en toeschouwers. De traditie werd bovendien erkend als Vlaams Immaterieel Cultureel Erfgoed, wat het belang onderstreept van het zorgvuldig bewaren van de bijhorende objecten en gebruiken.
Het doel van de restauratie is dan ook tweeledig: het historische beeld veiligstellen voor toekomstige generaties én ervoor zorgen dat het opnieuw kan worden meegedragen tijdens de volgende processie op 31 mei 2026.
Het beeld van de Heilige Drievuldigheid
Het beeld dat al jaren door weer en wind tijdens de processie wordt meegedragen stelt de christelijke Drie-eenheid voor: God de Vader, Jezus Christus en de Heilige Geest. In het beeld wordt God de Vader afgebeeld als een oudere, gekroonde figuur met baard die het kruis met de gekruisigde Christus voor zich houdt. Samen met de Heilige Geest, traditioneel voorgesteld als een duif, vormt dit de symbolische voorstelling van de Drievuldigheid. Naast zijn spirituele betekenis heeft het beeld ook een belangrijke erfgoedwaarde.
Secretaris Marc Van Hoegaerden benadrukte dat het beeld een centrale en symbolische plaats inneemt binnen de eeuwenoude processietraditie van Kester. Na het vaststellen van de schade en van de sporen van houtworm besloot het de Gilde van het Paardenvolk snel actie te ondernemen om verdere aantasting te voorkomen. Met de ondersteuning van Zender en Eva Wynant werd een subsidiedossier opgesteld en goedgekeurd.
Eerste restauratie in de geschiedenis van het beeld
Voor de organisatoren was het opstarten van een restauratieproject geen evidente opdracht. Volgens de beschikbare informatie was het beeld immers nog nooit eerder gerestaureerd, waardoor men eerst op zoek moest naar de juiste expertise en begeleiding. Uit het onderzoek van de erfgoedmedewerker Eva Wynant kwam bovendien het jaartal 1871 naar voren als vermoedelijke datering van het beeld.
Volgens Wynant verloopt een professionele restauratie altijd met grote zorg voor het originele materiaal. In dit geval gaat het om een beeld in neo-romaanse stijl, vervaardigd uit een combinatie van pleister en hout. Eerst wordt het beeld grondig onderzocht en gedocumenteerd. Daarna worden beschadigingen gestabiliseerd, gevolgd door een voorzichtige reiniging en – waar nodig – een subtiele retouche van beschadigde delen.
Na die voorbereidende fase werd een restaurateur gecontacteerd die het beeld aan een grondige inspectie onderwierp. Uit de analyse bleek dat het beeld verschillende kleine scheurtjes vertoonde en dat er sporen van houtworm aanwezig waren. Daarnaast ontbrak bovenaan de pauselijke tiara, een klein kruis dat volgens ouder fotomateriaal oorspronkelijk wel aanwezig was. Verder bleken vooral een grondige reiniging en een algemene opfrissing noodzakelijk. Volgens de restaurateur ging het echter niet om ernstige structurele schade.
Jan Springael (75), hobbyrestaurateur uit Gooik, ging graag in op het verzoek van de Gilde van het Paardenvolk om het beeld onder handen te nemen. Met veel toewijding bracht hij het opnieuw in zijn oorspronkelijke staat. Het resultaat mag gezien worden: het beeld straalt opnieuw zoals vroeger. Voor zijn werk rekende hij enkel de materiaalkosten aan. De restauratie nam ongeveer twee maanden in beslag.
Waardering vanuit het lokaal bestuur
Ook vanuit het lokaal bestuur, bij monde van schepen voor erfgoed Sandra Dero en burgemeester Kris Poelaert, klonk grote waardering voor het initiatief. “Erfgoed is niet enkel geschiedenis. Het houdt ons een spiegel voor over wie we vandaag zijn en hoe we ons met elkaar verbinden. Het gerestaureerde beeld staat symbool voor onze gezamenlijke zorg. Dank aan iedereen voor de inzet en het warme hart dat jullie toedragen aan de processie.”
Een luchtige noot van Michel Doomst
De luchtige noot kwam zoals vaak van ereburgemeester Michel Doomst, die in het streekdialect een gedicht schreef over “Ons beltj van de prosesse.” Zijn woorden vatten de trots en het volkse karakter van de processie treffend samen:
Dat es veu Kester een beltjen en en obsesse
Moest da beltj nie bestoen
We zoun noo sinksen nie kunnen rondgoen
(….)
We marsjeren deu Kester, Herfelingen en Uutingen
Al klappen, vantent nie kie leizen en ewa zingen
W’emmen oen dei prosesse voldoening met uipen
(….)
Ons draavuldigheidsbeltj stoet ie schuun en groesj
We kunnen veneir 100 joer voes!
Blik op de processie van 2026
Met het restauratieproject willen de organisatoren ervoor zorgen dat het beeld van de Heilige Drievuldigheid ook in de toekomst het hart kan blijven vormen van de processie van Kester. De traditie wordt al generaties lang gedragen door tal van vrijwilligers en verenigingen en vormt een belangrijk moment van verbondenheid voor de dorpsgemeenschap.
Als alles volgens planning verloopt, zal het gerestaureerd beeld opnieuw een prominente plaats innemen tijdens de Heilige Drievuldigheidsprocessie van 31 mei 2026, wanneer het opnieuw door de straten van Kester en de omliggende dorpen door Jonas De Maeseneer, Stefaan Viaene; Jos Van Hoegaerden en Gino De Decker zal worden meegedragen.
