Elke maand laat deklaroen een beleids- en bestuursmandataris van de nieuwe fusiegemeente Pajottegem aan het woord. Deze keer is het de beurt aan burgemeester Kris Poelaert.
Op 1 januari 2025 werd de fusiegemeente Pajottegem officieel boven de doopvont gehouden. Die administratieve samensmelting van Herne, Galmaarden en Gooik hield meer dan een nieuwe naam in: het was het startschot voor een ambitieus politiek project.
Kris Poelaert, al jarenlang een vertrouwd gezicht in de lokale politiek, werd toen benoemd tot de eerste burgemeester van Pajottegem. Met 5.920 voorkeurstemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen van oktober 2024 werd hij de duidelijke stemmenkampioen. Zijn partij cd&v behaalde een absolute meerderheid met 22 van de 29 zetels in de nieuwe gemeenteraad. Als burgemeester kreeg hij onder meer de bevoegdheden algemeen beleid, organisatie, politie, brandweer, dorpenbeleid en burgerlijke stand.
De fusie van Herne, Gooik en Galmaarden tot één nieuwe gemeente, Pajottegem, was een historisch moment voor het Pajottenland. Achter die bestuurlijke verandering schuilt echter meer dan een administratieve herschikking. Het is vooral ook het verhaal van mensen, dorpen en verbondenheid. Burgemeester Kris Poelaert, de eerste die de nieuwe gemeente mag leiden, blikt terug en vooruit: op de uitdagingen, op de kansen en vooral op de overtuiging dat lokale politiek in de eerste plaats over mensen moet gaan. “We zijn niet enkel structuren aan het samenvoegen,” zegt hij. “We zijn aan het bouwen aan een gemeenschap, stap voor stap, met hart, hoofd en handen.”
Personalia
Kris Poelaert is mettertijd uitgegroeid tot een vertrouwd gezicht in het Pajottenland. Jarenlang was hij burgemeester van Herne. Vandaag staat hij aan het roer van Pajottegem en combineert hij die functie met een mandaat als Vlaams parlementslid.
Die dubbele rol ziet hij niet als een last, maar als een verrijking. “Wat ik in Brussel verneem, gebruik ik voor Pajottegem, en wat ik hier meemaak, neem ik mee naar het parlement. Zo blijft er een brug tussen het Vlaams beleid en de lokale realiteit.”
Poelaert typeert zichzelf als een ‘verbindende leider’: iemand die richting geeft, maar ook luistert. “Een burgemeester leidt geen bedrijf, een burgemeester leidt een gemeenschap,” benadrukt hij. “Empathie en nabijheid zijn even belangrijk als cijfers en plannen.”
1. De weg naar de fusie – Tussen uitdaging en verrijking
De fusie was volgens burgemeester Poelaert een intens proces dat veel overleg en begrip vroeg en nog vraagt. “We hebben drie gemeentelijke culturen samengebracht, elk met eigen gewoonten en tradities. Dat vraagt niet alleen tijd, maar ook vertrouwen. Je moet erkennen wat elk bestuur goed deed en tegelijk samen iets nieuws opbouwen.”
Wat hij het meest waardevol vindt, is de groeiende verbondenheid. “Ik heb gezien hoe mensen elkaar leerden kennen, hoe collega’s uit verschillende gemeenten elkaar begonnen te waarderen en hoe de blik stilaan verschuift van ‘mijn gemeente’ naar ‘onze gemeente’. Dat geeft energie. Het gevoel dat we samen aan iets groots bouwen.”
De financiële context noemt hij “een blijvende zorg”. “Lokale besturen krijgen steeds meer taken, maar de middelen groeien niet in hetzelfde tempo. Gelukkig staan we nu sterker als één geheel. Afzonderlijk was het veel moeilijker geweest om financieel gezond te blijven. We beheren de portefeuille van onze inwoners. Elke euro moet bijdragen aan wat écht waardevol is.”
2. De eerste burgemeester van een nieuwe gemeente
“Het burgemeesterschap van Pajottegem is geen symbolische functie,” geeft Kris Poelaert aan. “Het is een concrete opdracht met grote verantwoordelijkheden. Ik heb bewust gekozen om die uitdaging aan te gaan, omdat ik geloof in het nut van samenwerken.”
“De overgangsperiode was zwaar”, geeft hij toe: “Ik zie af, ja. Maar de gedrevenheid van medewerkers en inwoners houdt me recht. Zoveel mensen zetten zich met een positieve ingesteldheid in om dit te doen slagen. Dat is mijn grootste motivatie.”
Voor hem is de rol van burgemeester meer dan een managementfunctie. “Natuurlijk moet je coördineren en keuzes maken en bewaken, maar je blijft ook het aanspreekpunt van de gemeenschap. Je moet tegelijk leider én luisteraar zijn.”
3. Besturen vóór en na de fusie
De schaalvergroting heeft het werk veranderd. “In Herne kende ik bijna iedereen,” zegt Kris Poelaert. “In Pajottegem is dat onmogelijk geworden. Het inwonersaantal is verviervoudigd, de agenda nog drukker. Toch probeer ik aanwezig te zijn op zoveel mogelijk evenementen. Nabijheid blijft mijn prioriteit.”
Hij benadrukt dat de menselijke aanpak behouden moet blijven: “We willen niet dat mensen nummers worden. Iedereen verdient dezelfde behandeling, of hij nu in Herfelingen of in Oetingen woont. Mensen moeten het gevoel hebben dat ze gehoord en geholpen worden.”
Die menselijke maat vraagt tijd. “De fusie van 1976 was ook niet in één jaar ingeburgerd,” herinnert hij. “We moeten onszelf die tijd gunnen.”
4. Een nieuwe identiteit – Eén gemeente, veel dorpen
Pajottegem zoekt vandaag zijn plaats en identiteit. Volgens Kris Poelaert is dat een evenwichtsoefening tussen eenheid en verscheidenheid: “Elk dorp behoudt zijn karakter, dat is essentieel. Tegelijk willen we nieuwe verbindingen creëren. Via het project Dorp(s)makers gaan we inwoners de kans geven om zelf mee te bouwen aan hun leefomgeving. Zo groeit betrokkenheid van onderuit.”
Daarbij somt hij enkele voorbeelden op van initiatieven die dorpen overstijgen zoals de gezamenlijke jubilarissenvieringen, een rijker cultureel programma en zelfs een nieuwe secundaire school in oprichting. “Dat zijn tekenen van een levendige gemeente waar samenwerking loont. De fusie is geen verlies van identiteit, maar een versterking ervan. Goede ideeën uit het ene dorp inspireren het andere. Laat ons elk dorp zijn identiteit maar koesteren zoals dat voorheen het geval was”.
5. De eerste resultaten – Van loodgieter tot architect
“Het eerste jaar na de fusie was vooral loodgieterswerk,” glimlacht Kris Poelaert. “We hebben vooral problemen moeten oplossen, van foutieve postbedeling tot afvalophaling. Dat was soms frustrerend, maar noodzakelijk.”
“Verandering zorgt sowieso voor wat weerstand. We zijn vrij behoudsgezind, maar vandaag mogen we ook in dat eerder negatieve, positieve verhalen ontdekken. Vele inwoners stellen intussen tevreden te zijn met de afvalbakken en ervaren de wekelijkse gft-ophaling tijdens de zomervakantie als een voordeel.”
“Sommige verbeteringen zijn minder zichtbaar, maar even belangrijk. We zijn minder kwetsbaar bij ziekte of uitval van personeel. Dat geeft zekerheid. We leggen vandaag de fundamenten waar in de toekomst verder op gebouwd kan worden”
6. Evenwicht in bestuur en samenwerking
Een fusiegemeente telt vanzelfsprekend meer meningenen belangen. Toch blijft hij geloven in samenwerking. “Ik probeer het evenwicht te bewaren door nabij te blijven, eerlijk te communiceren en vooral realistisch te zijn. Politiek draait niet om beloftes, maar om betrouwbaarheid.”
Hij prijst ook zijn schepenen en de raadsleden zowel uit de meerderheid als uit de oppositie. “We hebben veel mensen die zich met hart en ziel inzetten voor hun dorpen. Dat verdient waardering. Ik zie mezelf niet als een klassieke politieker, maar als een gemeenschapsbouwer. Wat telt, is dat we samen werken aan hetzelfde doel.”
7. Beleidsprioriteiten – Veiligheid, financiën en leefbaarheid
Als burgemeester ziet Kris Poelaert drie grote prioriteiten voor deze legislatuur.
Veiligheid.
“Een veilige omgeving is een basisvoorwaarde voor welzijn,” zegt hij. “De gemeente investeert in wijkwerking, verkeersveiligheid en hulpdiensten. De politiezone Pajottenland blijft een partner waarop we kunnen rekenen. Onze wegen moeten veiliger worden voor iedereen. Dat betekent veilige fiets- en voetpaden bij heraanleg van straten, meer aandacht voor schoolomgevingen en gerichte snelheidscontroles in zones waar inwoners zich echt zorgen maken”.
Gezonde financiën.
“Een fusie mag geen vrijgeleide zijn voor uitgaven,” stelt Poelaert. “We maken bewuste keuzes, investeren in wat inwoners écht nodig hebben en niet in prestigeprojecten.” Hij benadrukt dat het belastingniveau onder het Vlaams gemiddelde moet blijven. “We willen dat Pajottegem een betaalbare gemeente is. Transparantie is daarbij cruciaal: inwoners moeten weten waar hun geld naartoe gaat.”
Landelijk karakter.
Poelaert ziet de open ruimte als de grootste troef. “Onze landbouwbedrijven, natuurgebieden en dorpspleinen maken ons uniek. We moeten die koesteren.” Hij verwijst hierbij onder meer naar projecten als de heraanleg van de Hernedries, de Baljuwtuin en Paddenbroek, die ontmoetingsplekken creëren in elke dorpskern. “Zo blijft Pajottegem én landelijk én levendig. We willen groeien, maar met respect voor het landelijke DNA van onze streek.”
8. Veiligheid – Feiten boven gevoelens
“Veiligheid in landelijke gemeenten heeft een ander karakter dan in steden”, zegt de burgemeester: “We hebben gelukkig lage criminaliteitscijfers en dat willen we zo houden.”
De oprichting van een vrijwilligerskorps is volgens hem een voorbeeld van proactief beleid. “We reageren niet uit angst, maar uit verantwoordelijkheid. En als er iets gebeurt, grijpen we kordaat in.”
Hij waarschuwt wel voor een overdreven en ongegrond gevoel van onveiligheid. “We moeten beleid voeren op basis van cijfers, niet van geruchten. De realiteit is dat de criminaliteit sinds de fusie zelfs gedaald is en het aantal diefstallen zelfs gehalveerd.”
Toch erkent hij dat verkeersveiligheid een blijvend werkpunt is. “Daar moeten we nog extra op inzetten. Elk ongeval is er één te veel.”
9. Achter de schermen – Eén administratie, één team
De fusie betekende niet enkel nieuwe straatnaamborden, maar ook een volledige integratie van administraties. “We hebben drie systemen, drie culturen en drie teams samengebracht,” legt hij uit. “Dat was een gigantische klus, technisch én menselijk.”
Hij waardeert het begrip van de inwoners voor de overgangsproblemen. “Er zijn kleine misverstanden geweest, maar er is ook veel geleerd. We boeken elke maand vooruitgang.”
Kris Poelaert: “Het doel is alleszins duidelijk: één moderne en efficiënte organisatie, waarin medewerkers elkaar versterken en inwoners sneller geholpen worden.”
10. Dorpen en verenigingen – Groeien om klein te blijven
De slogan ‘Groeien om klein te blijven’ vat het Pajottegems beleid mooi samen. “We worden groter om sterker te zijn, maar we blijven nabij in onze omgang met mensen.” De dorpen, verenigingen en buurtnetwerken blijven volgens hem het kloppend hart van de gemeente. “Zij brengen leven, samenhorigheid en identiteit. Daarom ondersteunen we hen met middelen via dorpsmakers, maar vooral met vertrouwen. Initiatieven van onderuit maken onze dorpen warm en menselijk. We groeien om onze organisatie sterker te maken, maar we blijven klein in de manier waarop we luisteren en aanwezig zijn.”
11. Persoonlijke lessen en blik op de toekomst
Uit het fusietraject trekt Poelaert wel één duidelijke les: verandering lukt alleen met openheid. “Een fusie moet participatief en transparant verlopen. Mensen moeten begrijpen waarom je het doet.” Vandaag wordt Pajottegem op Vlaamse fora genoemd als voorbeeld, dat maakt mij trots.”
Hij herinnert zich de beginfase, toen er nog veel twijfel was. “Dat is normaal. Mensen zijn verknocht aan hun dorp. Mijn deur staat ook altijd open voor feedback en suggesties. Het is uiteindelijk samen dat we er voor zorgen dat iedereen zich thuis kan voelen.”
De burgemeester blijft wel nuchter: “Niet alles is perfect verlopen, maar we leggen een sterk fundament. En dat fundament is gebouwd op samenwerking.”
12. Tevreden inwoners
Over vijf jaar hoopt Kris Poelaert dat inwoners vooral zouden zeggen dat het goed wonen is in Pajottegem. “Dat mensen hier graag zijn, zich gezien en gehoord voelen, dat zou voor mij het mooiste compliment zijn.” Hij vat het samen in zijn typische, eenvoudige stijl: “Een fusie is geen eindpunt, maar een begin. We bouwen aan iets nieuws, samen. Pajottegem is van iedereen.”
Een gemeenschap in groei
Pajottegem is een gemeente in wording, een gemeenschap in groei. Onder leiding van burgemeester Kris Poelaert wordt duidelijk dat de fusie niet enkel om schaalvergroting draait, maar ook om menselijke nabijheid en toekomstkracht.
De uitdagingen zijn groot, maar de ambitie is helder: een veilige, warme en leefbare gemeente waar mensen elkaar kennen, helpen en vertrouwen.
