De restauratie van het kerkgebouw blijft op kruissnelheid zijn beloop krijgen. Na jaren van vertragingen en een complexe historiek werden in mei 2024 eindelijk de eerste effectieve werken aangevat. Intussen zijn de voorbereidende werken aan de torenspits volop bezig. Daarmee wordt opnieuw een belangrijke stap gezet in de heropbouw en de herbestemming van het iconisch gebouw.
Van symbolische sleutel tot werfrealiteit
Het was op 2 mei 2024 dat de aannemers Verstraete en Vanhecke en Wycor nv officieel met de restauratie van het kerkgebouw startten. Toenmalig burgemeester Ludo Persoons overhandigde eerder dat voorjaar in aanwezigheid van zijn schepencollege, vertegenwoordigers van Bressers Architecten, B-ILD Architects en projectcoördinator Haviland de symbolische sleutel van het kerkgebouw. Daarmee kon de langverwachte restauratie van de zwaar getroffen kerk na zestien jaar eindelijk beginnen.
De burgemeester benadrukte toen dat de weg naar deze werken bezaaid lag met obstakels: noodmaatregelen, erfgoeddossiers, kerkelijke beslissingen en administratieve procedures hadden het dossier jarenlang vertraagd. “Maar vandaag kunnen we eindelijk bouwen aan de toekomst van Galmaarden,” klonk het toen hoopvol.
Historiek in een notendop
1995: restauratie en klassering van de kerk.
2008: zware brand op 11-12 mei legt het gebouw grotendeels in de as.
2011: stabilisatie- en instandhoudingswerken uitgevoerd.
2014: dossier vergunningsklaar, maar bisdom haakt af.
2016: overdracht van het gebouw aan de gemeente. Resterend kapitaal van 3,8 miljoen euro gaat mee over.
2017: afronding herbestemmingsonderzoek – plannen voor bibliotheek en polyvalente ontmoetingsruimte.
2018: samenwerkingsovereenkomst met Haviland en architectuurwedstrijd.
2019–2023: toekenning project aan Bressers-B-ILD, aanvragen subsidies en finalisering dossier.
2024: start restauratie van de kerk.
De totale kostprijs van het project bedraagt circa 8 miljoen euro voor de kerk en de verbinding met het Baljuwhuis, exclusief erelonen. Extra subsidies van onder meer het Vlaams agentschap Onroerend Erfgoed en LEADER verlichten de financiële last.
Blik op de torenspits
Het pronkstuk van het project wordt ongetwijfeld de toren. Die zal in de toekomst niet enkel een historische blikvanger zijn maar ook een toeristische troef. In de torenspits komen vier openingen die uitgeven op een uitkijkplatform. Van daaruit krijgen bezoekers een panoramisch zicht over Pajottegem.
Het uitkijkplatform is voorzien op een hoogte van 18m. De volledige toren zal dan een hoogte hebben van 33m.
De voorbereidende werken voor deze torenspits zijn inmiddels gestart. Vooraleer de toren geplaatst kan worden, moet de betonnen basis worden gegoten en verstevigd. Die voorbereidende fase loopt momenteel volgens planning. De effectieve plaatsing van de toren is voorzien half oktober 2025.
Huidig schepen van Onroerend Erfgoed en voormalig burgemeester, Ludo Persoons onderstreept het belang van dit onderdeel van de restauratie: “De toren wordt een symbool van wederopbouw én een trekpleister voor bezoekers. Het uitzichtpunt maakt van de oude Sint-Pieterskerk een belevingsplek die erfgoed, cultuur en toerisme samenbrengt.”
Dorpskernvernieuwing
De restauratie van het kerkgebouw staat niet op zichzelf. Het project voorziet ook in de aanpak van de Bib in het Baljuwhuis, de inrichting van een stiltetuin en de heraanleg van het kerkplein. De nieuwe bibliotheek en polyvalente zaal in het kerkgebouw zullen bovendien een belangrijke impuls geven aan het socioculturele leven in Galmaarden.
Het gemeentebestuur betrekt burgers en verenigingen actief bij de invulling van het toekomstige programma. De site moet uitgroeien tot een bruisende ontmoetingsplek voor inwoners en bezoekers.
Vooruitzichten
Als de werken volgens plan verder verlopen is het streefdoel nog steeds dat de restauratiewerken zouden worden beëindigd rond de jaarwisseling. Daarmee komt een einde aan een bewogen hoofdstuk dat begon met de verwoestende brand in 2008 en dat nu uitmondt in een herboren, multifunctioneel en duurzaam gebouw.
In afwachting staat ook Kermis Galmaarden voor de deur. Het is voorzien dat van nu tot en met het kermisweekend van 4 tot 6 oktober werk wordt gemaakt van de ontruiming van het kerkplein zodat ook het kermisgebeuren terug in zijn gewone opstelling zou kunnen doorgaan.
